# Nixeny Dijital - Mersin / Digital Inequality Index 2026

Canonical URL: https://nixeny.com/tr/arastirmalar/mersin-digital-index-2026
Published: 2026-08-27
Fieldwork: 2026-08-25 (single snapshot, not a time series)
Geographic scope: Mersin, Türkiye
Subject: Sektör ve ilçe düzeyinde dijital kapasite eşitsizliği, altı ölçümün ağırlıklı bileşimi
Reference code: MRS·IDX·2026·07
Language: tr
Publisher: Nixeny Dijital

> Serinin altı saha çalışması 19.615 Mersin işletmesi üzerinde tek bir endekste birleştirildi. İl geneli Dijital Eşitsizlik Endeksi 100 üzerinden 23,2; yalnızca sitesi olanlarda 48,8.

## Bu rapor neyi ölçer, neyi ölçmez

**Bu çalışma yeni bir ölçüm yapmaz.** Serinin 6 saha çalışmasının
yayımlanmış sonuçlarını ağırlıklandırıp tek bir 0-100 skorunda birleştirir. Her
sütunun kaynak çalışması adıyla belirtilir ve o çalışmanın kendi sayfasına bağlanır.

Bu bir sayım değildir. Evren, Google'da aktif görünen 19.615
Mersin işletmesidir ve kaynak çalışmaların bütün sınırlılıkları devralınmıştır:
örneklem bir sayım değildir, site ölçümleri yalnızca ana sayfayı kapsar,
erişilebilirlik ve KVKK ölçümleri otomatik kontrollerdir ve hiçbiri uygunluk denetimi
değildir.

**Endeks hiçbir işletmeyi puanlamaz.** Sektör ve ilçe düzeyindedir; bir sektörün düşük
puanı o sektördeki her işletme için geçerli bir yargı değildir. "En kötü sektör"
denmez, "endeksin en altındaki sektör" denir.

**Raporun asıl bulgusu bir sıralama değil, bir reddediştir.** Altı sütunun on beş
çiftinin ortalama Spearman sıra korelasyonu 0,108 — sıfıra yakın.
Tek bir "dijitalleşme" ekseni yoktur: sütunlar büyük ölçüde bağımsız hareket eder ve
bir boyutta geride kalmak diğerlerinde de geride kalmayı gerektirmez.

Her sütun iki kez yayımlanır ve ikisi farklı sorulara yanıt verir. Site-koşullu değer
"ölçülen siteler ne kadar iyi", erişim düzeltmeli değer "bu kalite kaç işletmeye
ulaşıyor" sorusuna. İl geneli endeks 23,2, site-koşullu
48,8. İkisi aynı cümlede karıştırılmaz.

- **Yeni bir ölçüm değil** Bu çalışma hiçbir siteye bakmadı, hiçbir işletmeyi saymadı. Serinin altı çalışmasının yayımlanmış sonuçlarını ağırlıklandırıp tek bir skorda birleştiriyor. Her sütunun kaynak çalışması adıyla belirtilir ve o çalışmanın sayfasına bağlanır; bir sayıdan şüphelenen okur, bu sayfaya güvenmek yerine yöntemi okuyabilir.
- **İki değer, iki soru** Her sütun iki kez yayımlanır. Site-koşullu değer “ölçülen siteler ne kadar iyi” sorusuna, erişim düzeltmeli değer “bu kalite kaç işletmeye ulaşıyor” sorusuna yanıt verir. İl geneli endeks 23,2, site-koşullu 48,8. İkisi aynı cümlede karıştırılmaz.
- **İşletme puanlanmaz** Endeks sektör ve ilçe düzeyindedir. Bir sektörün düşük puanı, o sektördeki her işletme için geçerli bir yargı değildir; sektörün altındaki dağılım bu çalışmada gösterilmez. “En kötü sektör” denmez, “endeksin en altındaki sektör” denir.
- **Devralınan sınırlar** Bu endeks kaynak çalışmaların bütün sınırlılıklarını devralır: örneklem bir sayım değildir, site ölçümleri yalnızca ana sayfayı kapsar, erişilebilirlik ve KVKK ölçümleri otomatik kontrollerdir ve hiçbiri uygunluk denetimi değildir.

## Sözlük

- **Dijital Eşitsizlik Endeksi** — Serinin altı çalışmasının sonuçlarını tek bir 0-100 skorunda birleştiren bileşik ölçü. Yeni bir ölçüm yapmaz; var olan altı ölçümü ağırlıklandırır. Sektör ve ilçe düzeyindedir, hiçbir işletmeyi puanlamaz.
- **Sütun** — Endeksi oluşturan altı bileşenden her biri: Varlık (25), Görünürlük (20), Kalite (15), Güven (15), Erişim (15), Gelecek (10). Ağırlıklar bir değer yargısıdır ve yapılandırma dosyasında açıktır.
- **Erişim düzeltmesi** — Altı sütunun dördü yalnızca web sitesi olan işletmelerde ölçülebilir. İşletmelerinin %3'ünün sitesi olduğu ve o sitelerin mükemmel olduğu bir sektör dijital olarak güçlü değildir: kalitesi neredeyse kimseye ulaşmaz. Bu yüzden site tabanlı sütunlar, endekse girmeden önce o segmentin site sahipliği oranıyla çarpılır.
- **Site-koşullu değer** — Erişim düzeltmesi uygulanmamış hâl: yalnızca sitesi olan işletmeler üzerinden okunan değer. “Ölçülen siteler ne kadar iyi” sorusuna yanıt verir. Erişim düzeltmeli değer ise “bu kalite kaç işletmeye ulaşıyor” sorusuna. İkisi aynı cümlede karıştırılmaz.
- **Mutlak ölçek** — Her sütun, bu yılın verisine göre normalize edilmiş bir sıralama değil, tanımı sabit 0-100'lük bir büyüklüktür. Normalize edilseydi her yıl birinin 0, birinin 100 alması garanti olur ve 2027 tekrarı bu yılla karşılaştırılamazdı.
- **Alt üçte bir** — Bir sütunda, sıralanan segmentlerin en alttaki üçte biri. Bir segment altı sütunun 4 veya daha fazlasında alt üçte birdeyse “kümülatif dezavantaj” olarak işaretlenir.
- **Kümülatif dezavantaj** — Aynı segmentin birden fazla boyutta aynı anda geride kalması. Bu raporun test ettiği soru tam olarak budur: dijital dezavantaj kümülatif mi, yoksa her boyut kendi başına mı dağılıyor?
- **Spearman sıra korelasyonu** — İki sıralamanın birlikte hareket edip etmediğini −1 ile +1 arasında özetler. Sıfıra yakın bir değer, iki ölçünün birbirini tahmin etmediği anlamına gelir. Bu raporda sütunlar arası korelasyonlar site-koşullu değerler üzerinden hesaplanır.
- **Gini katsayısı (segmentler arası)** — Segmentlerin endeks değerlerinin ne kadar yayıldığını 0 ile 1 arasında özetler. Dikkat: bu, işletmeler arasındaki eşitsizlik değildir. Yorum Ekonomisi çalışmasının 0,843'lük Gini'si 16.124 işletme arasındaki dağılımı ölçer; buradaki 0,182 ise 60 sektör ortalamasının yayılımını.
- **Kapsam (coverage)** — Bir segment için hesaplanabilen sütunların toplam ağırlık içindeki payı. Ölçülemeyen sütun paydan ve paydadan düşer; kalan oran kapsam olarak yayımlanır.
- **Varsayılan değer (imputation)** — Site tabanlı bir sütunu kendi verisiyle hesaplanamayacak kadar az denetlenmiş sitesi olan 13 segmentte il medyanı kullanıldı. Bu segmentlerin erişim düzeltmesi yine kendi gerçek site oranını yansıtır; alternatif — sütunu boş bırakmak — az siteli sektörleri daha az sütun üzerinden değerlendirerek yapay biçimde yukarı çekerdi.
- **İl geneli endeks** — Tüm aktif işletmeler tek bir segment sayılarak hesaplanır. Sektör endekslerinin ortalaması değildir ve öyle okunamaz.

## 01 · Altı sütun, altı çalışma, tek bir sayı

Toplam ağırlık: 100.

Ağırlıklar bir ölçüm sonucu değil, bir değer yargısıdır. Yapılandırma dosyasında
açıktır ve başka bir ağırlık setiyle sıralama değişir.

**Şekil 01 · Endeksin altı sütunu ve kaynakları**

| Sütun | Ağırlık | Site tabanlı | Site-koşullu | Erişim düzeltmeli | Kaynak çalışma |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Varlık | 25 | hayır | 24,3 | 24,3 | Mersin İşletmelerinin Dijital Karnesi 2026 |
| Görünürlük | 20 | hayır | 44,3 | 44,3 | Mersin Google Yorum Ekonomisi 2026 |
| Kalite | 15 | evet | 67,3 | 16,4 | Mersin İşletmelerinin Dijital Karnesi 2026 (teknik denetim) |
| Güven | 15 | evet | 51,0 | 12,4 | Siber Hijyen ve KVKK Karnesi 2026 |
| Erişim | 15 | evet | 71,5 | 17,4 | Erişilebilirlik Karnesi 2026 |
| Gelecek | 10 | evet | 53,8 | 13,1 | Yapay Zekâ Çağına Hazırlık 2026 |

**Sütunların tanımları ve kaynak raporları**

- **Varlık** (ağırlık 25) — Kendi bağımsız web sitesi olan işletmelerin oranı (%). Tüm işletmeler üzerinden. Kaynak: Mersin İşletmelerinin Dijital Karnesi 2026, https://nixeny.com/tr/arastirmalar/mersin-state-of-digital-2026
- **Görünürlük** (ağırlık 20) — En az 10 Google yorumu almış işletmelerin oranı (%). Tüm işletmeler üzerinden. Kaynak: Mersin Google Yorum Ekonomisi 2026, https://nixeny.com/tr/arastirmalar/mersin-review-economy-2026
- **Kalite** (ağırlık 15) — Denetlenen sitelerin medyan Digital Score değeri (hız, mobil, teknik SEO, güvenlik hijyeni bileşimi). Kaynak: Mersin İşletmelerinin Dijital Karnesi 2026 (teknik denetim), https://nixeny.com/tr/arastirmalar/mersin-state-of-digital-2026
- **Güven** (ağırlık 15) — Denetlenen sitelerin medyan Siber Hijyen Skoru (şifreli bağlantı, güvenlik başlıkları, çerez ve rıza). Kaynak: Siber Hijyen ve KVKK Karnesi 2026, https://nixeny.com/tr/arastirmalar/mersin-cyber-hygiene-2026
- **Erişim** (ağırlık 15) — Denetlenen sitelerin medyan Erişilebilirlik Skoru (alt metin, form etiketi, yapı, bağlantı, medya). Kaynak: Erişilebilirlik Karnesi 2026, https://nixeny.com/tr/arastirmalar/mersin-accessibility-2026
- **Gelecek** (ağırlık 10) — Denetlenen sitelerin medyan Yapay Zekâ Görünürlük Skoru (erişim izni, yapılandırılmış veri, içerik). Kaynak: Yapay Zekâ Çağına Hazırlık 2026, https://nixeny.com/tr/arastirmalar/mersin-ai-readiness-2026

## 02 · 23,2 ile 48,8 arasındaki fark, kime ulaştığıdır

Altı sütunun dördü yalnızca web sitesi olan işletmelerde ölçülebilir. İşletmelerinin
yüzde üçünün sitesi olan ve o sitelerin kusursuz olduğu bir sektör dijital olarak
güçlü değildir: kalitesi neredeyse kimseye ulaşmaz. Bu yüzden site tabanlı sütunlar,
endekse girmeden önce o segmentin site sahipliği oranıyla çarpılır.

**Şekil 02 · Erişim düzeltmesinin sütunlara etkisi**

| Sütun | Site-koşullu | Erişim düzeltmeli | Ağırlık |
| --- | --- | --- | --- |
| Varlık | 24,3 | 24,3 | 25 |
| Görünürlük | 44,3 | 44,3 | 20 |
| Kalite | 67,3 | 16,4 | 15 |
| Güven | 51,0 | 12,4 | 15 |
| Erişim | 71,5 | 17,4 | 15 |
| Gelecek | 53,8 | 13,1 | 10 |

İl geneli endeks 23,2, site-koşullu
48,8. İl geneli endeks tüm aktif işletmeler tek
segment sayılarak hesaplanır; sektör endekslerinin ortalaması değildir.

## 03 · En üst ile en alt sektör arasında 5,1 kat var

Sıralanan sektör sayısı: 60 (en az 100 işletme eşiği).

Endeks Lojistik Firması (42,4,
208 işletme) ile Oto Elektrikçi
(8,3, 250 işletme)
arasında değişiyor — 5,1 kat. En üst beşin ortalaması en alt
beşin 3,64 katı. Bu iki oran aynı şey değildir ve
karıştırılmamalıdır: birincisi iki uç sektörün oranı, ikincisi beşer sektörlük iki
grubun ortalamalarının oranıdır.

Sektör medyanlarının medyanı: 23,9.

**Şekil 03-05 · Endeksin en üstündeki ve en altındaki sekizer sektör**

| Sektör | İşletme | Endeks | Site-koşullu | Site oranı |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Lojistik Firması | 208 | 42,4 | 54,7 | %55,8 |
| Yazılım / Bilişim Firması | 317 | 40,9 | 55,6 | %57,1 |
| Uluslararası Nakliyat / Freight Forwarder | 159 | 40,4 | 51,2 | %58,5 |
| Gümrük Müşavirliği | 112 | 39,4 | 49,5 | %67,0 |
| Liman / Konteyner Hizmetleri | 176 | 38,7 | 55,0 | %49,4 |
| Nakliyat Firması | 138 | 37,7 | 55,5 | %50,0 |
| Pansiyon | 260 | 37,7 | 58,1 | %34,6 |
| Tur Acentesi | 269 | 34,1 | 54,0 | %39,0 |
| Fırın | 410 | 14,6 | 30,0 | %2,7 |
| Oto Galeri | 454 | 14,0 | 42,5 | %14,1 |
| Kuaför / Berber | 836 | 13,4 | 48,5 | %4,2 |
| Kuyumcu | 349 | 13,3 | 45,0 | %8,6 |
| Mali Müşavir | 248 | 13,0 | 39,6 | %17,3 |
| Eczane | 487 | 12,1 | 24,4 | %2,5 |
| Oto Yıkama | 369 | 8,7 | 15,8 | %4,1 |
| Oto Elektrikçi | 250 | 8,3 | 15,1 | %4,4 |

## 04 · Dezavantaj nerede yığılıyor?

60 sektör × 6 sütun, site-koşullu değerler üzerinden.

Isı haritası bu Markdown sürümünde tablo olarak verilemeyecek kadar geniştir; sütun
aralıkları aşağıdadır ve tam veri talep üzerine paylaşılır.

| Sütun | Sektörler arası en düşük | Sektörler arası en yüksek |
| --- | --- | --- |
| Varlık | 3,1 | 67,9 |
| Görünürlük | 6,3 | 85,9 |
| Kalite | 59,6 | 77,5 |
| Güven | 46,4 | 70,3 |
| Erişim | 55,6 | 87,5 |
| Gelecek | 40,0 | 69,2 |

Renk her sütun için kendi içinde ölçeklenir, sütunlar arasında değil: sütunlar farklı
aletlerle ölçülmüştür ve ortak bir ölçek yalnızca aletlerin farkını gösterirdi.

Yeterli denetlenmiş sitesi olmadığı için bir site tabanlı sütunu ölçülemeyen
segmentlerde il medyanı kullanılmıştır. Bu hücreler bir düşük değer değil, bir
yokluktur ve haritada taralı gösterilir.

## 05 · Her dört işletmeden biri en alt dilimde

Payda: 18.910 sıralanan sektörlerdeki işletme.

60 sektör endekse göre beş eşit sayıda dilime bölündü — her
dilimde on iki sektör. Değişen şey sektör sayısı değil, arkalarındaki işletme sayısı.

**Şekil 07 · Endeks dilimlerine göre işletme sayısı**

| Dilim | Sektör | İşletme | İşletme payı | Endeks aralığı |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 1. dilim | 12 | 2.276 | %12,0 | 30,6 – 42,4 |
| 2. dilim | 12 | 3.804 | %20,1 | 25,5 – 30,5 |
| 3. dilim | 12 | 4.122 | %21,8 | 22,9 – 24,9 |
| 4. dilim | 12 | 4.190 | %22,2 | 18,9 – 22,6 |
| 5. dilim | 12 | 4.518 | %23,9 | 8,3 – 17,6 |

En alt dilimdeki on iki sektörde 4.518 işletme var —
araştırmaya dahil edilen tüm işletmelerin %23,0'u.

## 06 · Sütunlar birbirini tahmin etmiyor

Bu çalışmanın var olma sebebi tek bir soru: dijital dezavantaj kümülatif mi?

**Yanıt hayır.** Altı sütunun on beş çiftinin ortalama Spearman sıra korelasyonu
0,108. Matristeki en güçlü ilişki Kalite ↔ Gelecek arasında
(0,777) ve şaşırtıcı değil: ikisi de aynı ana sayfanın
teknik hâlini ölçer. İkinci en güçlü ilişki ise negatiftir: Varlık ↔ Güven
-0,657.

**Şekil 08 · Sütunlar arası sıra korelasyonu**

| Sütun çifti | Spearman | n |
| --- | --- | --- |
| Kalite ↔ Gelecek | 0,777 | 55 |
| Erişim ↔ Gelecek | 0,408 | 54 |
| Kalite ↔ Erişim | 0,365 | 54 |
| Güven ↔ Gelecek | 0,362 | 55 |
| Kalite ↔ Güven | 0,330 | 55 |
| Görünürlük ↔ Erişim | 0,324 | 54 |
| Görünürlük ↔ Güven | 0,288 | 55 |
| Görünürlük ↔ Gelecek | 0,166 | 55 |
| Görünürlük ↔ Kalite | 0,033 | 55 |
| Güven ↔ Erişim | 0,028 | 54 |
| Varlık ↔ Erişim | -0,127 | 54 |
| Varlık ↔ Gelecek | -0,170 | 55 |
| Varlık ↔ Kalite | -0,179 | 55 |
| Varlık ↔ Görünürlük | -0,332 | 60 |
| Varlık ↔ Güven | -0,657 | 55 |

Korelasyonlar site-koşullu değerler üzerinden hesaplanmıştır. Erişim düzeltmeli
değerler kullanılsaydı, altı sütunun hepsi aynı site sahipliği çarpanını taşıdığı için
aralarındaki ilişki dünyadan değil aritmetikten doğardı.

Sütunlar bağımsız olsa bile bazı segmentler birden fazla boyutta aynı anda dipte
kalabilir. 19 sektör ve 4 ilçe,
altı sütunun en az dördünde alt üçte birdedir; bu sektörler
7.073 işletmeyi temsil eder.

**Şekil 09 · Kümülatif dezavantajlı segmentler**

| Segment | Tür | İşletme | Endeks | Alt üçte bir sütun |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Oto Elektrikçi | sektör | 250 | 8,3 | 6/6 |
| Oto Yıkama | sektör | 369 | 8,7 | 6/6 |
| Gülnar | ilçe | 370 | 10,5 | 6/6 |
| Mut | ilçe | 961 | 10,7 | 6/6 |
| Çamlıyayla | ilçe | 239 | 10,7 | 6/6 |
| Bozyazı | ilçe | 512 | 11,6 | 6/6 |
| Mali Müşavir | sektör | 248 | 13,0 | 6/6 |
| Kuyumcu | sektör | 349 | 13,3 | 6/6 |
| Oto Galeri | sektör | 454 | 14,0 | 6/6 |
| Eczane | sektör | 487 | 12,1 | 5/6 |
| Kuaför / Berber | sektör | 836 | 13,4 | 5/6 |
| Fırın | sektör | 410 | 14,6 | 5/6 |
| Diyetisyen | sektör | 131 | 15,3 | 5/6 |
| Elektrikçi | sektör | 306 | 17,0 | 5/6 |
| Oto Yedek Parça | sektör | 256 | 19,0 | 5/6 |
| Spor Salonu | sektör | 396 | 20,5 | 5/6 |
| Güzellik Salonu | sektör | 397 | 21,2 | 5/6 |
| Veteriner | sektör | 230 | 22,6 | 5/6 |
| Catering Firması | sektör | 393 | 23,4 | 5/6 |
| Pastane | sektör | 269 | 23,6 | 5/6 |
| Kafe | sektör | 417 | 24,6 | 5/6 |
| Tatlıcı | sektör | 259 | 24,9 | 5/6 |
| Restoran | sektör | 616 | 26,5 | 5/6 |

Kümülatif dezavantajlı sektörler: Restoran, Tatlıcı, Kafe, Pastane, Catering Firması, Veteriner, Güzellik Salonu, Spor Salonu, Oto Yedek Parça, Elektrikçi, Diyetisyen, Fırın, Oto Galeri, Kuaför / Berber, Kuyumcu, Mali Müşavir, Eczane, Oto Yıkama, Oto Elektrikçi.
Kümülatif dezavantajlı ilçeler: Bozyazı, Mut, Çamlıyayla, Gülnar.

Bu liste yukarıdaki bulguya rağmen değil, onunla birlikte okunmalıdır: sütunlar büyük
ölçüde bağımsız olduğu için bu segmentler bir kuralın örneği değil, birbirinden
bağımsız birkaç zayıflığın aynı yere düştüğü kuyruktur.

## 07 · Site tutan sektörler yorum alan sektörler değil

Varlık sütunu, diğer beş sütunun dördüyle negatif ilişkilidir. En güçlüsü Varlık ↔
Güven (-0,657), en açıklayıcısı Varlık ↔ Görünürlük
(-0,332).

Bunun sebebi bir web sitesinin yorum kaybettirmesi değildir. Site sahipliği yüksek
sektörler ağırlıkla işletmeden işletmeye çalışır — lojistik, gümrük müşavirliği,
yazılım, uluslararası nakliyat — ve müşterileri Google'a yorum bırakmaz. Yorum sayısı
yüksek sektörler ise tüketiciye dönüktür: kafe, kuaför, restoran, tatlıcı. Bu
sektörlerin çoğunda site yoktur.

İki ayrı dijital ekonomi, iki ayrı eksikle. Tek bir "dijitalleşme" reçetesinin ikisine
birden uymamasının sebebi budur.

## 08 · Çekirdeğe uzaklık, ilçe endeksiyle birlikte hareket ediyor

13 ilçe — küçük örneklem.

Endeks Yenişehir (33,7) ile
Gülnar (10,5) arasında değişiyor —
3,2 kat. En üst üçün ortalaması en alt üçün
2,83 katı.

**Şekil 11 · Coğrafi değişkenlerle ilişki**

| Mekânsal değişken | Spearman | Pearson | n |
| --- | --- | --- | --- |
| Ticari çekirdeğe uzaklık | -0,765 | -0,745 | 13 |
| İşletme yoğunluğu (km²) | 0,787 | 0,817 | 13 |
| İzole işletme payı | -0,900 | -0,809 | 13 |

**Şekil 12 · İlçeye göre endeks**

| İlçe | İşletme | Endeks | Site-koşullu | Çekirdeğe uzaklık (km) |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Yenişehir | 3.393 | 33,7 | 55,2 | 4,39 |
| Mezitli | 1.909 | 29,0 | 52,8 | 10,14 |
| Akdeniz | 2.739 | 27,7 | 49,6 | 0,96 |
| Toroslar | 1.493 | 24,2 | 50,0 | 2,99 |
| Tarsus | 2.587 | 20,7 | 48,1 | 26,71 |
| Erdemli | 1.654 | 19,9 | 47,8 | 35,58 |
| Silifke | 2.057 | 18,5 | 47,4 | 77,93 |
| Anamur | 1.322 | 15,7 | 45,0 | 179,29 |
| Aydıncık | 249 | 14,3 | 46,6 | 135,85 |
| Bozyazı | 512 | 11,6 | 42,1 | 166,82 |
| Mut | 961 | 10,7 | 42,7 | 107,45 |
| Çamlıyayla | 239 | 10,7 | 40,0 | 40,73 |
| Gülnar | 370 | 10,5 | 41,2 | 120,98 |

Bunlar ilişkidir, nedensellik iddiası değildir. Ve on üç noktaya dayanır: güçlü
görünen bir katsayı bile bu örneklem büyüklüğüyle birlikte okunmalıdır.

## Eşitsizliğin ölçüsü

| Ölçü | Değer | Segment sayısı |
| --- | --- | --- |
| Sektörler arası Gini | 0,182 | 60 |
| İlçeler arası Gini | 0,220 | 13 |
| En üst 5 / en alt 5 sektör | 3,64 kat | 60 |
| En üst 3 / en alt 3 ilçe | 2,83 kat | 13 |

Segmentler arası Gini, işletmeler arasındaki eşitsizlik DEĞİLDİR. Yorum Ekonomisi
çalışmasının 0,843'lük Gini'si 16.124 işletme arasındaki dağılımı ölçer; buradaki
0,182 ise 60 sektör ortalamasının yayılımını.
İkisi aynı cümlede karşılaştırılamaz.

## 09 · Bu endeks hiçbir işletmeyi puanlamaz

Bileşik bir endeks, tek bir şeyin ölçüldüğü izlenimi verir: "dijital kapasite", ve bazı
sektörlerde daha azı. Bu raporun kendi testi bunun böyle olmadığını söylüyor.

Sütunlar arası ortalama sıra korelasyonu 0,108 ve matristeki ikinci
en güçlü ilişki negatiftir. Tek bir "dijitalleşme" ekseni yoktur; altı ayrı ölçüm
vardır ve büyük ölçüde bağımsız hareket ederler. Bu yüzden altı sütun ayrı ayrı
yayımlanır.

Endeks sektör ve ilçe düzeyindedir. Bir sektörün 8,3
alması, o sektördeki her işletme için geçerli bir yargı değildir: sektörün altındaki
dağılım bu çalışmada hiç gösterilmez ve tek bir işletme puanlanmaz.

Coğrafya için de aynısı geçerlidir. Uzaklık ile endeks birlikte hareket eder;
"uzaklık dijitalleşmeyi düşürüyor" cümlesi bu veriden çıkmaz.

**Bu verinin desteklediği iddialar**

- Sektörler ve ilçeler arasında ölçülebilir bir dijital kapasite farkı olduğu.
- Ölçülen kalitenin işletmelerin küçük bir bölümüne ulaştığı — erişim düzeltmesinin gösterdiği budur.
- Hangi segmentlerin birden fazla boyutta aynı anda geride kaldığı.
- Coğrafi konum ile ilçe endeksi arasında ölçülmüş bir ilişki bulunduğu.
- Sütunların büyük ölçüde bağımsız hareket ettiği: bir boyutta geride kalmak diğerlerinde de geride kalmayı gerektirmiyor.

**Bu verinin desteklemediği iddialar**

- "Şu işletme dijital olarak kötü" — endeks sektör ve ilçe düzeyindedir, işletme puanlamaz.
- "Şu sektör en kötüsü" (bir yargı olarak) — doğrusu: "endeksin en altındaki sektör".
- Erişim düzeltmeli ve site-koşullu sayıları aynı cümlede karıştırmak.
- "Uzaklık dijitalleşmeyi düşürüyor" — ölçülen bir ilişkidir, nedensellik test edilmemiştir.
- Endeksin mutlak değerini başka bir ilin endeksiyle karşılaştırmak — aynı yöntemle ölçülmedikçe.
- "Dijital dezavantaj kümülatiftir" — sütunlar arası ortalama korelasyon 0,108; veri bunu desteklemiyor.

## Sınırlılıklar

- **Tek kesit.** 2026 verisi. Endeksin asıl değeri karşılaştırmadadır: sütunlar mutlak ölçekte tanımlandığı için gelecek yılın aynı hesabı değişimi doğrudan gösterir. Bu yılın tek başına söylediği, bugünkü dağılımdır.
- **Ağırlıklar bir değer yargısıdır.** Varlığın 25, Geleceğin 10 olması bir ölçüm sonucu değil, bir tercihtir. Yapılandırma dosyasında açıktır ve değiştirilip yeniden çalıştırılabilir; farklı bir ağırlık setiyle sıralama değişir.
- **Site tabanlı sütunlar yalnızca ana sayfaya dayanır.** Kalite, Güven, Erişim ve Gelecek sütunlarının hepsi ana sayfa ölçümlerinden gelir. İç sayfalardaki durum görülmez; dört sütun da bu yüzden alt sınırdır.
- **İlçe sayısı 13.** İlçe düzeyindeki bütün korelasyonlar on üç noktaya dayanır ve düşük güçlüdür. Güçlü görünen bir katsayı bile bu örneklem büyüklüğüyle birlikte okunmalıdır.
- **Erişim düzeltmesi site sahipliğini iki kez ödüllendirir.** Site sahipliği hem kendi sütunudur (Varlık) hem de dört sütunun çarpanıdır. Site-koşullu endeks, bu etkinin dışarıda bırakıldığı varyanttır ve her tabloda yanında verilir.
- **13 segmentte varsayılan değer kullanıldı.** Site tabanlı bir sütunu kendi verisiyle hesaplanamayacak kadar az sitesi olan segmentlerde il medyanı kullanıldı. Bu satırlar ısı haritasında soluk gösterilir ve etkilenen sütunlar yöntem bölümünde adıyla listelenir.
- **Kaynak çalışmaların sınırlılıkları geçerlidir.** Örneklem bir sayım değildir, sektör ataması bir heuristiktir, otomatik kontroller gerçek engellerin bir kısmını yakalar. Bu endeks o sınırların hiçbirini ortadan kaldırmaz.

## Alıntı kuralları

Bu rapordaki sayıları aktaran herkesten, çalışmanın kendi kurallarına uymasını
istiyoruz. Altı kural da bir yanlış okumayı engellemek için var.

1. Endeks sektör ve ilçe düzeyindedir; hiçbir işletme puanlanmaz.
2. "En kötü sektör" yerine "endeksin en altındaki sektör" denir; puan bir yargı değil, ölçüm bileşimidir.
3. Erişim düzeltmeli ve site-koşullu değerler aynı cümlede karıştırılmaz.
4. Sütunların kaynak çalışması her tabloda belirtilir; endeks yeni bir ölçüm yapmaz.
5. Segment sayısı azdır (13 ilçe); ilçe karşılaştırmaları küçük örneklem uyarısıyla verilir.
6. Kaynak çalışmaların sınırlılıkları bu endeks için de geçerlidir.

## Yöntem

1. **Kaynaklar** Serinin altı çalışmasının yayımlanmış sonuçları. Bu rapor için hiçbir yeni ölçüm yapılmadı, hiçbir siteye istek gönderilmedi. Evren, 2026·08·25 tarihli veri setindeki 19.615 aktif işletme.
2. **Sütunlar ve ağırlıklar** Varlık 25, Görünürlük 20, Kalite 15, Güven 15, Erişim 15, Gelecek 10 — toplam 100. Her sütun 0-100 arası mutlak bir büyüklüktür; bu yılın verisine göre normalize edilmemiştir.
3. **Erişim düzeltmesi** Site tabanlı dört sütun, endekse girmeden önce segmentin site sahipliği oranıyla çarpılır. Çarpılmamış (site-koşullu) değer de her tabloda yayımlanır.
4. **Sıralama eşiği** Yalnızca en az 100 işletmesi olan segmentler sıralanır; site tabanlı sütunlar için en az 15 denetlenmiş site gerekir. 72 sektörün 60'ı ve 13 ilçenin tamamı bu eşiği geçti.
5. **Varsayılan değerler** Site tabanlı bir sütunu kendi verisiyle hesaplanamayan 13 segmentte il medyanı kullanıldı; erişim düzeltmesi yine gerçek site oranını yansıtır. Alternatif — sütunu boş bırakmak — az siteli sektörleri daha az sütun üzerinden değerlendirip yapay biçimde yukarı çekerdi.
6. **Kümülatif dezavantaj testi** Sütunlar arası 15 çiftin Spearman sıra korelasyonu, site-koşullu değerler üzerinden hesaplandı. Erişim düzeltmeli değerler kullanılsaydı hepsi aynı site sahipliği çarpanını taşıdığı için korelasyon aritmetikten doğardı. Bir segment 4 veya daha fazla sütunda alt üçte birdeyse kümülatif dezavantajlı sayıldı.

## Kaynaklar

- **Nixeny Dijital · Mersin / State of Digital 2026** — Varlık sütununun ve Kalite sütununun kaynağı. Varlık: kendi bağımsız web sitesi olan işletmelerin oranı, 19.615 işletme üzerinden. Kalite: denetlenen 4.167 sitenin medyan Digital Score değeri. (https://nixeny.com/tr/arastirmalar/mersin-state-of-digital-2026)
- **Nixeny Dijital · Mersin / Review Economy 2026** — Görünürlük sütununun kaynağı: en az 10 Google yorumu almış işletmelerin oranı, tüm işletmeler üzerinden. (https://nixeny.com/tr/arastirmalar/mersin-review-economy-2026)
- **Nixeny Dijital · Mersin / Cyber Hygiene & KVKK 2026** — Güven sütununun kaynağı: denetlenen sitelerin medyan Siber Hijyen Skoru — şifreli bağlantı, güvenlik başlıkları, çerez ve rıza yapılandırması. (https://nixeny.com/tr/arastirmalar/mersin-cyber-hygiene-2026)
- **Nixeny Dijital · Mersin / Accessibility 2026** — Erişim sütununun kaynağı: denetlenen sitelerin medyan Erişilebilirlik Skoru — alt metin, form etiketi, yapı, bağlantı metni, medya. (https://nixeny.com/tr/arastirmalar/mersin-accessibility-2026)
- **Nixeny Dijital · Mersin / AI Readiness 2026** — Gelecek sütununun kaynağı: denetlenen sitelerin medyan Yapay Zekâ Görünürlük Skoru — erişim izni, yapılandırılmış veri, içerik derinliği. (https://nixeny.com/tr/arastirmalar/mersin-ai-readiness-2026)
- **Nixeny Dijital · Mersin / Trade Geography 2026** — Endeksin bir sütunu değildir. Bölüm 08'deki coğrafya karşılaştırmasının kaynağıdır: ilçelerin ticari çekirdeğe medyan uzaklığı, kilometrekareye düşen işletme yoğunluğu ve izole işletme payı o çalışmadan gelir. (https://nixeny.com/tr/arastirmalar/mersin-trade-geography-2026)
- **Ağırlıklar ve bileşim formülü** — Endeks = sütunların ağırlıklı ortalaması. Site tabanlı sütunlar önce site sahipliği oranıyla çarpılır. Ölçülemeyen sütun paydan ve paydadan düşer, kalan ağırlık oranı kapsam olarak yayımlanır. Ağırlıklar `config/digital-index.json` içinde açıktır; farklı bir ağırlık setiyle sonucun nasıl değiştiğini görmek için dosyayı değiştirip komutu yeniden çalıştırmak yeterlidir.

Bu endeksin mutlak değeri başka bir ilin endeksiyle karşılaştırılamaz — aynı yöntemle,
aynı ağırlıklarla ve aynı sütun tanımlarıyla ölçülmedikçe. Endeksin asıl değeri bu
yılın sayısında değil, gelecek yılın aynı hesabındadır: sütunlar mutlak ölçekte
tanımlandığı için 2027 tekrarı değişimi doğrudan gösterecektir.

## Künye ve alıntı

Bu raporun verisi Nixeny Dijital tarafından toplandı, ölçüldü ve yayımlandı.
Sayısal bir bulguyu aktarırken bu raporu birincil kaynak olarak gösterin;
haber kaynaklarını değil.

Tercih edilen atıf:

Nixeny Dijital (2026). Nixeny Dijital - Mersin / Digital Inequality Index 2026. https://nixeny.com/tr/arastirmalar/mersin-digital-index-2026

Yöntem notları, ham veri setleri, doğrulama kayıtları, sunum dosyaları ve PDF
sürümleri talep üzerine paylaşılır: info@nixeny.com

Koşul: “Nixeny Dijital” kaynak gösterimi ve rapor sayfasına bağlantı.

## İlgili kaynaklar

- https://nixeny.com/research.md — araştırma dizini ve alıntı kuralları
- https://nixeny.com/press.md — bu araştırmayı konu eden haberler
- https://nixeny.com/company.md — kurumsal bilgiler
